ABD'de Donald Trump yönetimi, 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 122. Bölümü uyarınca uygulanan geçici küresel tarifenin süresinin dolmasına yaklaşırken yeni bir tarife düzenlemesi hazırlığına girişti. Yönetim, mevcut tarife seviyelerinin korunmasını amaçlıyor.
ABD'de geçici küresel tarifenin süresi yaklaşırken, Trump yönetimi yeni bir tarife düzenlemesi için hazırlıklara başladı. 24 Temmuz'da sona erecek olan söz konusu tarife, 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 122. Bölümü çerçevesinde uygulanıyor.
ABD Yüksek Mahkemesi, Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası'na (IEEPA) dayanarak uygulanan tarifelerin yasaya aykırı olduğuna hükmetmesinin ardından, Trump yönetimi geçici çözüm olarak 122. Bölüm kapsamındaki yetkisini kullanmıştı. Bu düzenleme ile neredeyse tüm ülkelerden ithal edilen ürünlere 24 Şubat'tan itibaren yüzde 10 gümrük vergisi uygulanmaya başlanmıştı.
122. Bölüm, başkana ödemeler dengesi sorunlarıyla mücadele amacıyla geçici gümrük vergileri uygulama yetkisi verirken, bu yetkinin Kongre tarafından uzatılmadığı sürece 150 günle sınırlı olması nedeniyle yeni bir hukuki dayanak arayışı gündeme geldi.
Yönetimin, geçici tarifenin sona ermesinin ardından yerine daha kalıcı bir sistem oluşturmak üzere 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 301. Bölümü gibi farklı hukuki araçlara başvurması bekleniyor. Bu bölüm, ABD Ticaret Temsilciliği'ne (USTR) ticaret anlaşmalarını ihlal eden yabancı uygulamaları soruşturma yetkisi veriyor.
USTR, halihazırda çeşitli soruşturmalar yürütmekte olup, bu kapsamda mart ayında Çin, Avrupa Birliği (AB), Meksika ve Hindistan gibi ülkelerin imalat sektöründeki aşırı kapasite ve üretim politikalarına yönelik incelemelere başlamıştır. Ayrıca, zorla çalıştırma yoluyla üretilen malların ithalatını yasaklama konusunda da soruşturmalar başlatılmıştır.
ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, 21 Temmuz'da yaptığı açıklamada, zorla çalıştırma gerekçesiyle yürütülen soruşturmanın sonuçları doğrultusunda bazı adımlar atılmasını beklediklerini ifade etti.
Trump yönetiminin 301. Bölüm kapsamındaki soruşturmalar sonucunda yeni tarifeler uygulama kararı alması halinde, ortalama tarife seviyesinde kısa vadede büyük bir değişiklik öngörülmüyor. Yale Üniversitesine bağlı Bütçe Laboratuvarı verilerine göre, 21 Temmuz itibarıyla ortalama tarife oranı yüzde 12,1 seviyesindedir.
Bununla birlikte, 122. Bölüm uyarınca uygulanan tarifenin sona ermesiyle birlikte ticaret gündeminde belirsizliklerin artması bekleniyor. Uzmanlar, hukuki dayanağın değişmesine rağmen Trump yönetiminin korumacı ticaret politikasını sürdüreceğini öngörüyor.
ABD Başkanı Trump, 20 Temmuz'da Kanada'nın ABD'de üretilen otomobiller ve diğer ürünlere uyguladığı ayrımcı uygulamalara karşılık olarak ek gümrük vergileri öngören başkanlık bildirilerini imzaladı. Bu adımlar, ABD-Meksika-Kanada Anlaşması'nın (USMCA) gözden geçirilmesi sürecinde pazarlık gücünü artırmayı amaçlıyor.
Sonuç olarak, Trump yönetiminin tarife politikalarının ABD ekonomisi üzerindeki etkileri yakından takip edilmektedir. Mevcut düzenlemelere dayalı tarifelerin hanehalkı üzerindeki maliyetinin yıllık yaklaşık 550 dolar olduğu tahmin ediliyor. Yeni tarifelerin uygulanması durumunda bu oranın 1.100 dolara kadar çıkabileceği öngörülmektedir.