Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres'in görev süresinin sona ermesiyle birlikte, yerine aday olan isimler bu hafta BM Güvenlik Konseyi'nde değerlendirilecek. Adaylar arasında uluslararası düzeyde deneyime sahip isimler yer alıyor.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, 31 Aralık 2023'te görevine veda edecek. Guterres'in yerine geçmek için şu ana kadar altı aday belirlendi. Bu adaylar arasında Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Başkanı Rafael Grossi, eski BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Michelle Bachelet, eski Senegal Cumhurbaşkanı Macky Sall, BM Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) Genel Sekreteri Rebeca Grynspan, 2018-2019 yıllarında BM Genel Kurulu Başkanlığı yapan Maria Fernanda Espinosa ve Guyana'nın BM Daimi Temsilcisi Carolyn Rodrigues Birkett yer alıyor.
Adaylardan Rafael Grossi Arjantin, Michelle Bachelet Şili, Rebeca Grynspan Kosta Rika, Maria Fernanda Espinosa Ekvador, Carolyn Rodrigues Birkett ise Guyana vatandaşı olarak Güney Amerika ve Karayipler bölgesinden yarışırken, Macky Sall Afrika kıtasından tek aday olarak öne çıkıyor.
BM'deki resmi olmayan rotasyon teamülü gereği, bu dönemde BM Genel Sekreteri'nin Latin Amerika ve Karayipler Grubu'ndan olması bekleniyor. Adaylar, geçen hafta BM Genel Kurul salonunda düzenlenen “BM Genel Sekreterliği İçin Açık Oturum: Gelecek Genel Sekreter” başlıklı tartışma programında bir araya geldi. Bu oturumda adaylar, BM'deki bütçe krizi ve reform çalışmaları gibi konular hakkında 90 dakika boyunca görüşlerini aktardı ve katılımcıların sorularını yanıtladı.
Yeni genel sekreter adaylarının belirlenmesi süreci, bu hafta BM Güvenlik Konseyi'nde başlayacak. 15 üyeli Konseyde yapılacak kapalı oturumlarda en az 9 “evet” oyu alan ve daimi üyeler olan ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa'nın vetosuna takılmayan aday, BM Genel Kurulunun onayına sunulacak. 193 üyeli Genel Kurulda çoğunluğun onayını alan aday, 1 Ocak 2027'de BM Genel Sekreteri olarak 5 yıllığına yeni görevine başlayacak.
Bu süreçte BM Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric, Guterres'in BM'nin geleceği için nasıl bir aday umduğu konusundaki soruya, Genel Sekreter'in üye devletlerin en iyi adayı seçmesini umduğunu belirtti. Ayrıca, geçmişte Genel Sekreter ve Genel Sekreter Yardımcısı'nın bu örgütün başına bir kadının geçmesi gerektiği konusunda görüş belirttiklerini, ancak bunun nihayetinde üye devletlerin kararı olduğunu vurguladı.
Adaylar, üye devletler arasında kampanyalarını sürdürmeye devam ederken, Güvenlik Konseyi üyelerinin mutabakata varması durumunda yeni genel sekreterin en erken eylülde, en geç aralıkta belli olması bekleniyor. Guterres, 2016'dan bu yana iki dönemdir BM Genel Sekreterliği koltuğunda oturuyor.
